Graduate Route: mezuniyetten sonra İngiltere'de çalışmak

Graduate Route (mezuniyet sonrası çalışma vizesi), uluslararası öğrencilerin İngiltere'de bir üniversite programını tamamladıktan sonra ülkede kalıp çalışmasına, iş aramasına ya da kendi işini kurmasına olanak tanır; bunun için iş teklifi ya da sponsor işveren gerekmez. Birçok aile için İngiltere'yi seçmenin nedenlerinden biri de budur. Kurallar değiştiği için çocuğunuz program seçmeden önce bunları iyi anlamanızda fayda var. Bu yazıda vizenin süresini, kimlerin başvurabileceğini, maliyetini ve bu süreyi en iyi nasıl değerlendirebileceğinizi anlatıyoruz.

Aşağıdaki bilgileri Ekim 2026'da GOV.UK sitesinden kontrol ettik. Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir.

Vize ne kadar sürüyor?

• 31 Aralık 2026 veya öncesinde yapılan başvurular: 2 yıl.
• 1 Ocak 2027 veya sonrasında yapılan başvurular: 18 ay.
• Doktora (PhD ya da başka bir doktora derecesi) mezunları: 3 yıl.

Vize, başvurunun onaylandığı gün başlar. Belirleyici olan programın başladığı tarih değil, başvurunun yapıldığı tarihtir. Dolayısıyla 2027'de ya da sonrasında lisans veya yüksek lisansa başlayacak bir öğrenci 18 aylık süreyi esas alarak plan yapmalıdır.

Çocuğunuz bu sonbaharda programını bitiriyorsa zamanlama önemlidir: 31 Aralık 2026 veya öncesinde yapılan bir başvuru hâlâ 2 yıllık vize sağlar. Üniversite, programın başarıyla tamamlandığını İçişleri Bakanlığına (Home Office) bildirdiği anda başvuru yapılabilir; mezuniyet törenini beklemeye gerek yoktur. Ancak başvuru sırasında İngiltere'de bulunmalı ve Öğrenci vizesi hâlâ geçerli olmalıdır.

Kimler başvurabilir?

GOV.UK sitesine göre çocuğunuz şu koşulları sağlıyorsa başvurabilir:

• İngiltere'de Öğrenci vizesiyle ya da eski adıyla Tier 4 (General) vizesiyle bulunuyorsa,
• kurallara uyum sicili (track record of compliance) olan bir kurumda uygun bir programı, genellikle bir lisans, yüksek lisans ya da doktora programını veya PGCE gibi bazı mesleki programları tamamladıysa,
• İngiltere'de en az 12 ay, program 12 aydan kısaysa programın tamamı boyunca eğitim gördüyse,
• üniversite, başarılı tamamlamayı Home Office'e bildirdiyse.

Bu nedenle bir yıllık yüksek lisans programı da, öğrenci programın tamamında İngiltere'de eğitim gördüyse, bu hakkı sağlar.

Neler yapılabilir, neler yapılamaz?

Graduate vizesiyle çocuğunuz çoğu işte çalışabilir, iş arayabilir, serbest çalışabilir, yurt dışına çıkıp geri dönebilir. Kamu yardımlarının çoğundan yararlanamaz ve profesyonel sporcu olarak çalışamaz.

Erkenden bilinmesi gereken üç sınır var:

• Süre uzatılamaz. Daha uzun kalmak isteyen bir mezunun Skilled Worker (nitelikli çalışan) vizesi gibi başka bir vizeye geçmesi ve o vizenin koşullarını, örneğin lisanslı bir sponsor işverenden iş teklifi almayı, sağlaması gerekir.
• Aile kuralları dardır. Eş ya da çocuk ancak Öğrenci vizesinde zaten bağımlı (dependant) olarak yer alıyorsa ya da çocuk o vize süresince İngiltere'de doğduysa başvurabilir. Bu vizeyle yeni aile üyeleri gelemez.
• Ücretsiz değildir. Ekim 2026 itibarıyla başvuru ücreti 937 sterlindir. Sağlık katkı payı ise öğrenci tarifesi yerine daha yüksek olan genel tarifeden hesaplanır ve genellikle İngiltere'de geçirilecek her yıl için 1.035 sterlindir. 18 aylık bir vizede katkı payı bir buçuk yıl üzerinden hesaplanır.

Başvurudan önce kontrol listesi

• Üniversitenin, programın başarıyla tamamlandığını Home Office'e bildirdiğini teyit edin.
• Öğrenci vizesinin (eVisa) bitiş tarihini kontrol edin ve başvuruyu bu tarihten yeterince önce yapın.
• UKVI hesabına bağlı pasaportun geçerli olduğundan emin olun.
• Başvuru sırasında ödenecek başvuru ücretini ve sağlık katkı payını bütçenize ekleyin.
• Başvuru İngiltere içinden yapılmak zorunda olduğu için bu dönemde yurt dışı seyahatlerini dikkatle planlayın.

18 ayı hesaba katarak plan yapmak

On sekiz ay çabuk geçer. Bu süreyi iyi değerlendiren mezunlar hazırlığa genellikle mezuniyetten sonra değil, öğrenimleri sırasında başlar.

• Kariyer merkezini ilk yıldan kullanın. İngiliz üniversitelerinin kariyer merkezleri, işveren fuarları ve özgeçmiş (CV) atölyeleri vardır; bazı büyük işverenler mezun alımlarını işe başlama tarihinden bir yıl önce açar. Mezun ağları (alumni) ve sektör etkinlikleri de bağlantı kurmak için çok işe yarar.
• Tatillerde İngiltere'de deneyim kazanın. Öğrenciler resmî tatil dönemlerinde genellikle tam zamanlı çalışabilir; staj için en uygun zaman budur.
• Bir sonraki vizeyi erkenden düşünün. Uzun vadeli hedef İngiltere'de kalmaksa, çocuğunuzun alanında hangi pozisyonların ve işverenlerin Skilled Worker vizesine sponsor olduğunu araştırın. Güncel koşullar GOV.UK sitesinde yer alır ve zaman zaman değişir.
• Program süresini iyi değerlendirin. Türkiye'de lisansı bitirdikten sonra bir yıllık yüksek lisans iyi bir yol olabilir; ancak bu, İngiltere'ye gelmek, okumak ve iş aramanın kısa sürede art arda yapılması demektir. Seçenekleri İngiltere'de yüksek lisans yazımızda ele alıyoruz.

Graduate Route değerli bir artı, ama bir üniversiteyi ya da bölümü yalnızca vize için seçmeyi önermiyoruz. Çocuğunuzun ilgi alanlarına ve güçlü yönlerine uyan bir program, herhangi bir vizeden çok daha uzun süre işine yarar.

YES nasıl yardımcı olur?

Lisans ve yüksek lisans başvurularında mezuniyet sonrasını en baştan konuşuyor, Graduate Route'un neler sunduğunu ve nelerin mümkün olmadığını birlikte değerlendiriyoruz. Kendi durumunuza özel göçmenlik danışmanlığı için GOV.UK sitesinde listelenen kayıtlı bir danışmana başvurun. Önümüzdeki yılları birlikte planlamak isterseniz bize yazın.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ya da vize danışmanlığı yerine geçmez. Kurallar değişebilir; başvurmadan önce resmî kaynakları mutlaka kontrol edin.