İngiliz üniversitelerinin çoğu giriş koşullarını, İngiltere'deki öğrencilerin büyük bölümünün aldığı A-level sınavlarına göre yayımlar. Çocuğunuz Türkiye'de okuyorsa, ilk iş her üniversitenin bu koşulları lise diploması için nasıl uyarladığını öğrenmektir. Çocuğunuzun okulu IB ya da A-level programı sunuyorsa bunlar için de aynı kontrolü yapmanız gerekir. Yanıtlar üniversiteden üniversiteye, pek çok ailenin tahmin ettiğinden çok daha fazla değişir.
Bu yazı, üniversitelerin Ekim 2026 itibarıyla yayımladığı bilgilere dayanıyor. Koşullar her yıl değişebilir; bu nedenle her zaman başvuracağınız giriş yılına ait sayfayı kontrol edin.
Lise diploması: Üniversiteden üniversiteye değişir
Türk lise diploması için İngiltere'de tek bir kural yoktur. Üniversiteler kendi ülke sayfalarını yayımlar ve yaklaşımları birkaç ana gruba ayrılır:
- Listedeki okullardan, not barajıyla doğrudan kabul. Bazı üniversiteler diplomayı doğrudan kabul için yalnızca kendi listelerindeki okullardan gelen öğrencilerde geçerli sayar. Örneğin Birmingham Üniversitesi, belirli okullardan alınmış lise diplomalarını değerlendirir ve A-level tekliflerine karşılık gelen 12. sınıf puanlarını yayımlar: AAA teklifi için 85/100, A*AA için 88/100 gibi. Listede olmayan okullardan gelen ya da not barajının altında kalan adaylar çoğu zaman hazırlık programına (foundation programme) yönlendirilir.
- Önce ek öğrenim. Örneğin UCL'in Türkiye'den başvuranlara yönelik ülke bilgilerinde, UCL'in tanıdığı bir Türk üniversitesinde lisansın ilk yılını en az 3,3/4,0 genel not ortalamasıyla ya da yüzde 80 ortalamayla başarıyla tamamlamış öğrencilerin değerlendirileceği belirtiliyor; bazı programlar daha yüksek not ister. A-level ve IB ise diğer bir yoldur.
- Hazırlık yılı. Pek çok üniversite, uluslararası hazırlık programını (international foundation programme) bir giriş yolu olarak sunar. Bu programların nasıl işlediğini foundation year yazımızda anlatıyoruz.
Koşullar aynı üniversite içinde programa göre de değişir. Bir bölüm için yeterli olan not, daha rekabetçi bir bölüm için yetmeyebilir.
A-level, IB ve ders koşulları
Türkiye'de ya da İngiltere'de A-level veya IB Diploma programını tamamlayan öğrenciler doğrudan yayımlanan koşullara göre değerlendirilir; bu da programları karşılaştırmayı kolaylaştırır. Çocuğunuz lisenin son iki yılı için hâlâ program seçiyorsa A-level mı, IB mi? yazımızda ikisini karşılaştırıyoruz.
Genel not ortalaması işin yalnızca bir parçasıdır. Pek çok program belirli dersler ister: ekonomi ve mühendislik için matematik, tıp için kimya gibi. Lise diploması söz konusu olduğunda üniversiteler genel ortalamanın yanı sıra ilgili derslerdeki 12. sınıf notlarına da sık sık bakar. Öğrencinin lisenin son yıllarındaki ders seçimlerinin, istediği bölümün kapısını açık tuttuğundan emin olun.
Üniversiteler, öğrencinin 12. sınıftaki beklenen notlarını yıl bitmeden öğrenmek isteyecektir. Bu notların nasıl bildirileceğini ve mezuniyetten sonra resmî İngilizce transkript ile diplomanın ne kadar sürede verilebileceğini okulla erkenden konuşun; çünkü kesin belgeler çoğu zaman teklifin koşulları arasındadır.
İngilizce koşulları
Her üniversite kendi İngilizce koşulunu belirler. Bu koşul genellikle IELTS Academic puanı olarak ifade edilir ve pek çok üniversite başka sınavları da kabul eder. İstenen düzey programa göre değişir. Örneğin UCL'de standart düzey için IELTS Academic'ten genel 6,5 ve her bölümden en az 6,0; en yüksek düzey için ise genel 8,0 ve her bölümden 8,0 isteniyor. Yalnızca genel puanın değil, her bölümün de en düşük puanı karşılaması gerekir. Sonuçların güncel olması da önemlidir: Örneğin UCL, yalnızca programın başlangıcından en fazla iki yıl önce girilmiş sınavları kabul ediyor.
Sınav tarihini, teklif koşullarının karşılanması gereken tarihten önce ikinci kez girmeye zaman kalacak şekilde planlayın.
Yerli öğrenci ücreti mi, uluslararası ücret mi?
Türkiye'den gelen öğrencilerin çoğu, her üniversitenin kendi belirlediği ve genellikle yerli öğrenci ücretinden (home fee) daha yüksek olan uluslararası ücreti (overseas fee) öder. Ücret statüsünü öğrenci seçmez. Her üniversite bunu, öğrencinin hangi kategoriye girdiğine bakan devlet kurallarına göre belirler; bazı kategoriler, öğrencinin belirli bir bölgede üç yıl boyunca olağan olarak ikamet etmiş olmasını (ordinarily resident) şart koşar. İngiltere'de ikameti ya da yerleşik statüsü (settled status) olan aileler bu konuyu her üniversiteyle erkenden konuşmalıdır. Uluslararası öğrencilere danışmanlık veren UKCISA (UK Council for International Student Affairs), yerli öğrenci ücretine hak kazandığını düşünenlerin uluslararası ücreti ödemeyi kabul ettiklerini gösteren hiçbir belgeyi imzalamamasını ve gerekçelerini yazılı olarak iletmesini öneriyor.
Kısa bir kontrol listesi
- Listenizdeki her üniversitenin Türkiye sayfasını bulun ve bir kopyasını saklayın.
- İstenen 12. sınıf ortalamasını ve ders notlarını not edin, öğrencinin beklenen sonuçlarıyla dürüstçe karşılaştırın.
- Okulun onaylı bir listede yer alması gerekip gerekmediğini kontrol edin.
- İngilizce koşulunu üniversite geneli için değil, ilgili program için kontrol edin.
- Anlaşılmayan bir nokta varsa kabul ofisine e-posta gönderin ve yanıtı saklayın.
YES nasıl yardımcı olur?
Ailelerin bu koşulları doğru okumasına, üniversiteler arasında karşılaştırmasına ve doğrudan kabul, A-level, IB ya da hazırlık yılından hangisinin en gerçekçi yol olduğuna karar vermesine yardımcı oluyoruz. Üniversite başvuru desteğimiz hakkında bilgi alabilir ya da bize ulaşabilirsiniz.
Ailelerin sorduğu sorular
Lise diploması İngiltere'de üniversiteye başvurmak için yeterli mi?
Bazı üniversitelerde yeterlidir; genellikle yüksek bir 12. sınıf ortalaması istenir ve çoğu zaman yalnızca onaylı okullardan gelen öğrenciler kabul edilir. Diğerleri hazırlık yılı ya da bir Türk üniversitesinde bir yıl gibi ek öğrenim ister. Her üniversitenin ülke sayfasını mutlaka kontrol edin.
Çocuğum hangi İngilizce sınavına girmeli?
Üniversitelerin çoğu IELTS Academic'i, pek çoğu da başka sınavları kabul eder. Sınava kaydolmadan önce ilgili programın istediği puanı ve kabul ettiği sınavları kontrol edin.
Yerli öğrenci ücreti mi, uluslararası ücret mi ödeyeceğiz?
Türkiye'den gelen öğrencilerin çoğu uluslararası ücret öder. Ücret statüsünü her üniversite devlet kurallarına göre belirler; İngiltere'de ikameti ya da yerleşik statüsü olan aileler bunu her üniversiteye erkenden sormalıdır.
Kaynaklar ve ek okuma
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki ya da vize danışmanlığı yerine geçmez. Kurallar değişebilir; başvurmadan önce resmî kaynakları mutlaka kontrol edin.
